भारतले विश्वकै तीव्र गतिका सुपरसोनिक क्रुज मिसाइलमध्ये एक मानिने ‘ब्रह्मोस’ मिसाइल संयुक्त अरब इमिरेट्स (UAE) लाई निर्यात गर्ने विषयमा छलफल अगाडि बढाएको समाचार सार्वजनिक भएपछि अन्तर्राष्ट्रिय रक्षा क्षेत्रमा नयाँ चासो उत्पन्न भएको छ। रोयटर्सका अनुसार भारत र यूएईबीच सम्भावित ब्रह्मोस सम्झौताबारे उच्चस्तरीय वार्ता भइरहेको छ।

फिलिपिन्सलाई ब्रह्मोस मिसाइल निर्यात गरिसकेको भारतका लागि यूएईसँगको सम्भावित सम्झौता केवल व्यापारिक उपलब्धि मात्र नभई रक्षा कूटनीतिको महत्वपूर्ण सफलता मानिएको छ। विगतमा विश्वका ठूला शक्ति राष्ट्रहरूको प्रभुत्व रहेको अन्तर्राष्ट्रिय हतियार बजारमा भारतले आफ्नो उपस्थिति विस्तार गर्न थालेको संकेत यस घटनाले दिएको विश्लेषकहरूको भनाइ छ।

नेपालका लागि यो विकास दक्षिण एशियाको बदलिँदो शक्ति सन्तुलन बुझ्न महत्वपूर्ण हुन सक्छ। केही दशकअघिसम्म मुख्यतः हतियार आयातकर्ता राष्ट्रका रूपमा चिनिएको भारत अहिले उच्च प्रविधियुक्त रक्षा प्रणाली निर्यात गर्ने राष्ट्रमा रूपान्तरण हुँदै गएको देखिन्छ। यसले भारतको औद्योगिक क्षमता, वैज्ञानिक प्रगति तथा रणनीतिक विश्वसनीयतालाई समेत प्रतिबिम्बित गर्छ।

यसैबीच चीन विश्वको प्रमुख हतियार निर्यातकर्ता राष्ट्रमध्ये एक भए पनि पछिल्ला वर्षहरूमा चिनियाँ रक्षा उपकरणको गुणस्तर, प्रविधिगत विश्वसनीयता तथा केही अन्तर्राष्ट्रिय ग्राहक राष्ट्रहरूको असन्तुष्टिलाई लिएर बहस भइरहेका छन्। साथै, चीनको बढ्दो सैन्य प्रभाव र आक्रामक क्षेत्रीय रणनीतिले धेरै देशहरूलाई वैकल्पिक रक्षा साझेदार खोज्न प्रेरित गरेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।

अर्कोतर्फ पाकिस्तानको रक्षा उद्योग अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सीमित प्रभावमै रहेको देखिन्छ। आर्थिक संकट, सीमित प्रविधि विकास तथा विदेशी सहयोगमा उच्च निर्भरताका कारण पाकिस्तानले भारतजस्तो रक्षा निर्यात क्षमताको विकास गर्न सकेको छैन। पछिल्ला अन्तर्राष्ट्रिय रिपोर्टहरूले पाकिस्तानको ध्यान अझै आर्थिक स्थायित्व र आन्तरिक चुनौती व्यवस्थापनमा केन्द्रित रहेको देखाएका छन्।

यूएईसँगको सम्भावित ब्रह्मोस सम्झौताले भारतलाई केवल दक्षिण एशियाको शक्ति मात्र नभई उदीयमान वैश्विक रक्षा आपूर्तिकर्ताका रूपमा स्थापित गर्ने संकेत दिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय रक्षा बजारमा भारतको बढ्दो उपस्थिति २१औँ शताब्दीको महत्वपूर्ण रणनीतिक परिवर्तनमध्ये एकका रूपमा हेरिन थालेको छ। - एजेन्सी 

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।

यो पनि

सिमा अतिक्रमण भएपछि तरुण दल कम्युनिस्ट सरकारसँग आक्रोशित, तत्कालै उचित कदम चाल्न ध्यानाकर्षण

भारतबाट आउने महिलालाई तत्काल नागरिकता दिनुपर्छ : डा. कोइराला

आज मध्यरातमा भारतले धौलीगंगा बाँध खोल्दै, दार्चुलालगायतका जिल्लामा खतरा

ईलाममा ३ करोडको लागतमा भारतले बनाइदियो संस्कृत विद्यालय 

भारतको झट्कापछि चीन शान्ति कायम गर्ने तयारीमा

सिन्धुपाल्चोक घटनाप्रति भारतद्वारा दु:ख व्यक्त