वाशिङ्टन-  पछिल्ला केही महिनाहरूमा इन्डो-प्यासिफिकमा बाइडेन प्रशासनका केही क्षेत्रीय नीतिहरूले आफ्ना साझेदारहरूलाई थप हानि पुर्‍याएको बताइए पनि भारत-अमेरिका सम्बन्ध तीव्र गतिमा अगाडि बढिरहेको छ। विशेष गरी भारत र इन्डो-प्यासिफिक क्षेत्रमा यसको भूराजनीतिक लाभ भएको प्यासिफिक फोरमका वरिष्ठ फेलो अखिल रमेशले द नेशनल इन्टरेस्ट  उल्लेख गरेका छन्। 

उनका अनुसार अमेरिकाले एकैचोटि वैचारिक र चीन सन्तुलनको रणनीति अपनाउन नसक्ने बताउँदै प्रवद्र्धक सम्बन्धलाई पूर्णरूपमा सदुपयोग गर्ने रणनीतिमा पुनर्विचार गरेको छ। अमेरिकाको राजकीय भ्रमणमा रहेको समयमा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई ह्वाइट हाउसमा भव्य स्वागत गरेका थिए।

प्रधानमन्त्री मोदीले रिपब्लिकन र डेमोक्र्याटिक कांग्रेसका सदस्यहरूलाई पनि आफ्नो ठट्टाका साथ हौसला दिँदै 'उनीहरूलाई द्विदलीय सहमतिमा पुग्न मद्दत गर्न सक्ने' भारतले वाशिंगटनमा पाएको समर्थनलाई उल्लेख गरेका छन्। 

ष्ट्रपति जो बिडेनको नेतृत्वमा भारत-अमेरिका सम्बन्ध हालका वर्षहरूमा बढेको छ। दुबै ह्वाइट हाउस र बाइडेन प्रशासनका धेरै सदस्यहरू, राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार जेक सुलिवानदेखि इन्डो-प्यासिफिक संयोजक कर्ट क्याम्पबेलसम्म, यसलाई '२१ औं शताब्दीको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण द्विपक्षीय सम्बन्ध' को रूपमा चित्रण गरेका छन्।

नेशनल इन्टरेस्टका अनुसार अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेन प्रशासनका केही हालका चालहरूले गत महिनासम्म आफ्ना पूर्ववर्तीहरूबाट महत्त्वपूर्ण प्रस्थान घटाएको र वाशिंगटनको पुरानो तरिकाहरू: मायोपिक लोकतान्त्रिक हस्तक्षेपहरू, विरोधी राष्ट्रहरूमा परोपकारी पहुँच, र पक्षपातपूर्ण झगडा र जसको फलस्वरूप, वाशिंगटनका प्राथमिक इन्डो-प्यासिफिक साझेदारहरू, भारत र जापानले यी गलत कदमहरूको पीडा भोगेका छन्।

योजनाको अन्तिममा बाइडेनले पपुवा न्यू गिनी र अष्ट्रेलियाको आफ्नो निर्धारित यात्रा रद्द गरेका थिए वाशिंगटनमा ऋण संकटलाई सम्बोधन गर्न, रिपब्लिकनहरूले डेमोक्र्याटहरूलाई ऋण सीमाको स्तर बढाउनबाट रोकेका थिए।

यद्यपि, विदेश सचिव एन्टोनी ब्लिन्केन पपुवा न्यू गिनीको आफ्नो यात्राको साथ अगाडि बढे र प्यासिफिक टापु राष्ट्रसँग एक महत्त्वपूर्ण रक्षा सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका थिए। 

प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले आफ्नो योजनाबद्ध कार्यक्रम अगाडि बढाए र यसलाई विश्वव्यापी मञ्चमा भारतको स्थिति देखाउने अवसरमा परिणत गरे। न्यू गिनीका राष्ट्रपतिले मोदीलाई ग्लोबल साउथको नेताको रूपमा प्रशंसा गरे।

संयुक्त राज्य अमेरिका र चीनलाई प्रहार गर्दै टापु-राष्ट्र नेताले भने, 'हामी ग्लोबल पावरप्लेको शिकार छौं, र तपाईं [मोदी] ग्लोबल साउथको नेता हुनुहुन्छ। हामी विश्वव्यापी फोरमहरूमा तपाईंको नेतृत्वको पछि लाग्नेछौं।'

बाइडेनको रद्द हुनु अघि, भारत सरकारले उनको भ्रमणलाई समायोजन गर्ने निर्णय गरेको थियो र आगमन अमेरिकी राष्ट्रपति प्रतिनिधिमण्डलको शिष्टाचारको रूपमा उनीहरूको भ्रमणहरू छोटो पारेको थियो।

प्रशान्त क्षेत्रमा चिनियाँ विस्तारवाद तर्फ समन्वित दृष्टिकोणको लागि यो सानो झट्का थियो, तर हिन्द महासागर चुनौती भूराजनीतिक रूपमा जटिल गोर्डियन गाँठ हो।

भौगोलिक रूपमा, बंगलादेश पश्चिममा भारतको बंगाल राज्य र पूर्वमा भारतको उत्तरपूर्वी प्रान्तहरूको बीचमा अवस्थित छ, जमिनको पातलो पट्टीको सिमानामा रहेको छ र जसले भारतको बाँकी भागलाई उत्तरपूर्वमा जोड्दछ। यसरी घनी जनसंख्या भएको देशको बाँकी विश्वसँगको अन्तरक्रिया भारत वा बंगालको खाडी र हिन्द महासागर हुँदै निर्देशित हुन्छ।

दक्षिण एसियाको विकासमा जापानी लगानीको पनि महत्वपूर्ण भूमिका छ। बंगलादेश भारतको पूर्वोत्तर क्षेत्रको प्रमुख पूर्वाधार र विकास साझेदार हो।

जापानी प्रधानमन्त्री फुमियो किशिदाले यस वर्षको मार्चको सुरुमा नयाँ दिल्लीमा आफ्नो सरकारको स्वतन्त्र र खुला इन्डो-प्यासिफिक रणनीतिलाई बताउँदै यस क्षेत्रलाई एउटै आर्थिक क्षेत्रमा परिणत गर्न भारतको उत्तरपूर्वी बंगलादेशसँगको एकीकरण बढाउन आह्वान गरेका छन्। 

जापानले पनि बङ्गालको खाडी क्षेत्रको प्रयोग गरी दक्षिणपूर्वी एसियाका मूल्यवान बजारहरूबाट बाहिर निस्कने व्यवसायहरू कब्जा गर्न खोजिरहेको छ। जापानको क्षेत्रीय रणनीतिले मोदी सरकारको नीतिलाई राम्रोसँग पूरक बनाएको छ। प्रधानमन्त्री मोदीले पुरानो ‘लुक ईस्ट’ नीतिलाई परिवर्तन गरेका छन्। 

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।

यो पनि

चीनमा भेटियो नयाँ भाइरस : मानिसमा पनि संक्रमण, अर्काे माहामारीको चरम रुप लिने चेतावनी

चिनियाँ जासुस अमेरिकामा दोषी ठहर

के अमेरिकासँग चीन डराएकै हो? किन दिइयो अमेरिकी विमान माथि पहिलो आक्रमण नगर्न निर्देशन? 

श्रीलंकाले भन्यो पहिलो मित्र भारत हो, चीनसँग नजिकिनु गल्ती भयो !

चीनद्वारा दुई वटा क्षेप्यास्त्र प्रहार

चीनको किटले डुबायो, हजारौं स्वस्थ मानिसको कोरोना पोजेटिभ, अब के हुन्छ ?