अफगानिस्तानमा आफ्नो प्रभाव कायम राख्ने प्रयासमा पाकिस्तान र इस्लामिक स्टेट खोरासान प्रान्त आइएसकेपी बीचको रणनीतिक प्रतिस्पर्धा थप जटिल बन्दै गएको देखिएको छ। यस प्रतिस्पर्धाले अफगानिस्तानको सुरक्षा अवस्थामाथि मात्र नभई पाकिस्तानको आन्तरिक सुरक्षामा समेत गम्भीर प्रभाव पार्न सक्ने जोखिम बढाएको छ।
तालिबानले अफगानिस्तानमा सत्ता सम्हालेपछि पाकिस्तानले काबुलमा आफ्नो प्रभाव कायम राख्ने अपेक्षा गरेको थियो। तर पछिल्ला घटनाक्रमले पाकिस्तान र तालिबानबीचको सम्बन्धमा पनि तनाव बढेको देखाएको छ। सीमा विवाद, सुरक्षा समस्या र पाकिस्तानविरुद्ध सक्रिय सशस्त्र समूहका गतिविधिले दुई पक्षबीचको विश्वास कमजोर बनाएको छ।
यही परिस्थितिमा आइएसकेपीले अफगानिस्तानभित्र आफ्नो प्रभाव विस्तार गर्ने प्रयास गरिरहेको छ। समूहले तालिबानलाई चुनौती दिँदै आफूलाई अझ कट्टरपन्थी विकल्पका रूपमा प्रस्तुत गर्न खोजिरहेको छ। अफगानिस्तानमा सुरक्षा कमजोरी र राजनीतिक अस्थिरता कायम रहेमा यस्ता समूहलाई आफ्नो प्रभाव विस्तार गर्ने अवसर मिल्न सक्छ।
पाकिस्तानका लागि आइएसकेपीको गतिविधि विशेष रूपमा संवेदनशील विषय हो। अफगानिस्तानमा सक्रिय चरमपन्थी समूहहरूले पाकिस्तानभित्र आक्रमण गर्न वा नयाँ सदस्य तथा सहयोगी जुटाउन सफल भएमा त्यसले देशको सुरक्षा चुनौती थप गम्भीर बनाउन सक्छ।
यस अवस्थामा पाकिस्तानले अफगानिस्तानमा आफ्नो सुरक्षा प्रभाव कायम राख्न खोज्नु र आइएसकेपीले तालिबान तथा पाकिस्तान दुवैलाई चुनौती दिन खोज्नुले क्षेत्रीय शक्ति संघर्षलाई थप जटिल बनाएको छ।
अर्कोतर्फ, अफगानिस्तानभित्र विभिन्न सशस्त्र समूहबीचको प्रतिस्पर्धाले सर्वसाधारणको सुरक्षा र स्थायित्वमाथि पनि असर पार्न सक्छ। सुरक्षा संरचना कमजोर रहेको अवस्थामा नयाँ हिंसात्मक गतिविधि बढेमा विस्थापन, आर्थिक संकट र मानवीय समस्या थप गहिरिन सक्छ।
पाकिस्तानले अफगानिस्तानमा आफ्नो प्रभाव विस्तार गर्न खोज्दा उसले तालिबानसँगको सम्बन्ध र आफ्नै सुरक्षा हितबीच सन्तुलन कायम गर्नुपर्ने चुनौती सामना गरिरहेको छ। आइएसकेपीको बढ्दो गतिविधिले यो चुनौती अझ कठिन बनाइरहेको छ।
यस घटनाक्रमको व्यापक प्रभाव दक्षिण एसियामा पनि पर्न सक्छ। अफगानिस्तानमा चरमपन्थी समूहहरूको प्रभाव बढेमा पाकिस्तानसँगै मध्य एसिया र अन्य छिमेकी मुलुकको सुरक्षा वातावरण प्रभावित हुन सक्छ।
अफगानिस्तानमा अहिलेको प्रतिस्पर्धा केवल तालिबान र पाकिस्तानबीचको सम्बन्धमा सीमित छैन। आइएसकेपी जस्ता चरमपन्थी समूहले त्यसमा नयाँ सुरक्षा आयाम थपेका छन्। यदि अफगानिस्तानमा प्रभाव र नियन्त्रणका लागि यस्तो प्रतिस्पर्धा बढ्दै गयो भने यसले क्षेत्रीय अस्थिरता र सीमापार सुरक्षा जोखिमलाई अझ गम्भीर बनाउन सक्छ। - एजींसी
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।