पछिल्ला वर्षहरूमा भारतको तीव्र आर्थिक विस्तार र अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारीले विश्व अर्थतन्त्रमा यसको प्रभाव उल्लेखनीय रूपमा बढेको देखिएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार भारतको बढ्दो आर्थिक र रणनीतिक भूमिका दक्षिण एशियाको शक्ति सन्तुलनमा महत्वपूर्ण परिवर्तन ल्याउने संकेत देखिएको छ।

हालै सार्वजनिक भएका आर्थिक तथ्यांकहरूका अनुसार भारतको औद्योगिक उत्पादन, निर्यात तथा प्रविधि क्षेत्रमा उल्लेखनीय वृद्धि भएको छ। यसले भारतलाई विश्वका प्रमुख आर्थिक शक्तिहरूमध्ये एकका रूपमा स्थापित गरिरहेको विश्लेषण गरिएको छ।

भारतले पछिल्लो समय ऊर्जा, प्रविधि, रक्षा तथा व्यापार क्षेत्रमा विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारीहरू विस्तार गरिरहेको छ। क्यानडा, युरोपेली संघ, जापान लगायतका देशहरूसँग आर्थिक तथा रणनीतिक सहकार्य बढाउँदै भारतले वैश्विक स्तरमा आफ्नो प्रभाव विस्तार गरिरहेको छ।

विशेषगरी कृत्रिम बुद्धिमत्ता, डिजिटल प्रविधि, नवीकरणीय ऊर्जा तथा डेटा केन्द्र विकास क्षेत्रमा भारत ठूलो लगानी आकर्षित गरिरहेको छ। केही अन्तर्राष्ट्रिय कम्पनीहरूले भारतलाई आगामी दशकमा प्रमुख प्रविधि केन्द्रका रूपमा विकास हुने सम्भावना रहेको बताएका छन्।

अर्थशास्त्रीहरूका अनुसार विश्व आपूर्ति श्रृंखलामा आएको परिवर्तनले पनि भारतलाई अवसर प्रदान गरेको छ। धेरै अन्तर्राष्ट्रिय कम्पनीहरूले उत्पादन र प्रविधि विकासका लागि चीनबाहिर वैकल्पिक केन्द्र खोज्ने क्रममा भारतलाई प्राथमिकता दिन थालेका छन्।

दक्षिण एशियामा भारतको आर्थिक शक्ति बढ्दै जाँदा क्षेत्रीय कूटनीति र व्यापारिक सम्बन्धहरूमा पनि परिवर्तन देखिन थालेको छ। भारतले छिमेकी देशहरूसँग ऊर्जा, पूर्वाधार र व्यापार सहकार्यलाई विस्तार गर्ने प्रयास गरिरहेको छ।

नेपालका लागि भारत प्रमुख व्यापार साझेदार र आर्थिक साझेदार भएकाले भारतको आर्थिक वृद्धि तथा नीतिगत परिवर्तनहरूले नेपालको अर्थतन्त्रमा पनि प्रत्यक्ष प्रभाव पार्न सक्छ। सीमा व्यापार, ऊर्जा सहकार्य तथा लगानीका क्षेत्रमा यसले अवसर र चुनौती दुवै सिर्जना गर्न सक्ने विश्लेषण गरिएको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार आगामी दशकमा भारतको आर्थिक विस्तार जारी रहेमा दक्षिण एशियाको आर्थिक संरचना र क्षेत्रीय शक्ति सन्तुलनमा महत्वपूर्ण परिवर्तन देखिन सक्ने सम्भावना छ।

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।