पछिल्ला वर्षहरूमा भारत विश्वका तीव्र गतिमा बढिरहेका प्रमुख अर्थतन्त्रहरूमध्ये एकका रूपमा स्थापित हुँदै गएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय संस्था, लगानीकर्ता र बहुराष्ट्रिय कम्पनीहरूले भारतको आर्थिक सम्भावनाप्रति बढ्दो विश्वास व्यक्त गरिरहेका छन्। आर्थिक वृद्धिदर, ठूला पूर्वाधार परियोजना र निजी क्षेत्रको सक्रियताले भारतलाई विश्व अर्थतन्त्रको महत्वपूर्ण इन्जिनका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय विकास संस्थाहरूका हालिया मूल्याङ्कनले भारतको आर्थिक वृद्धिदरलाई सकारात्मक रूपमा संशोधन गरेका छन्। घरेलु खपत, सरकारी पूँजीगत खर्च र सेवा क्षेत्रको मजबुत प्रदर्शनले समग्र अर्थतन्त्रलाई गति दिएको देखिन्छ।

विशेषगरी डिजिटल अर्थतन्त्र, वित्तीय प्रविधि र स्टार्टअप पारिस्थितिकी तन्त्रले भारतको आन्तरिक बजारलाई थप गतिशील बनाएको छ। पूर्वाधार क्षेत्रमा भएको तीव्र लगानी भारतको आर्थिक रूपान्तरणको अर्को महत्वपूर्ण आधार बनेको छ।

सडक, रेल, बन्दरगाह र ऊर्जा क्षेत्रमा भइरहेका ठूला परियोजनाहरूले लगानी वातावरण सुधार गरेको विश्लेषण गरिन्छ। यसले उत्पादन लागत घटाउन र आपूर्ति शृंखला मजबुत बनाउन सहयोग पुर्‍याएको छ, जसको प्रत्यक्ष प्रभाव औद्योगिक विस्तारमा देखिन थालेको छ।

निजी क्षेत्रको भूमिकामा पनि उल्लेखनीय परिवर्तन देखिन्छ। विश्वव्यापी कम्पनीहरूले भारतलाई दीर्घकालीन रणनीतिक बजारका रूपमा हेर्न थालेका छन्। प्रविधि, उत्पादन र सेवा क्षेत्रमा ठूलो मात्रामा प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानी भित्रिनुले रोजगारी सिर्जना र प्रविधि हस्तान्तरणलाई गति दिएको छ।

यसले भारतलाई वैकल्पिक उत्पादन केन्द्रका रूपमा उभ्याउने सम्भावना बढाएको छ। यद्यपि, सकारात्मक चित्रसँगै चुनौतीहरू पनि विद्यमान छन्। क्षेत्रीय असमानता, शहरी–ग्रामीण विभाजन र रोजगारी सिर्जनाको गुणस्तरजस्ता प्रश्नहरू अझै समाधान हुन बाँकी छन्।

तीव्र आर्थिक वृद्धिले समावेशी विकास सुनिश्चित गर्न नसके सामाजिक असन्तोष बढ्न सक्ने चेतावनी विश्लेषकहरूले दिएका छन्। समग्रमा, भारतको वर्तमान आर्थिक गति केवल संख्यात्मक वृद्धिमा सीमित देखिँदैन।

संरचनागत सुधार, पूर्वाधार विस्तार र विश्वव्यापी लगानीको विश्वासले भारतलाई आगामी दशकमा विश्व अर्थतन्त्रको प्रमुख केन्द्रमध्ये एक बनाउने आधार तयार गरिरहेको छ। दीर्घकालीन स्थायित्वका लागि भने समावेशी र सन्तुलित विकास सुनिश्चित गर्नु भारतका लागि मुख्य चुनौती रहने देखिन्छ।

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।