पाकिस्तानको अर्थतन्त्र कति गहिरो संकटमा छ भन्नेबारे अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष (IMF) ले दिएको ताजा मूल्यांकनले सबैलाई चकित पारेको छ।
संस्थाले पाकिस्तानमा भइरहेको व्यापक भ्रष्टाचार, अभिजात्य समूहद्वारा राज्यका स्रोतहरू कब्जा गर्ने प्रवृत्ति र संस्थागत पतनका कारण मुलुकले आफ्नो कुल गार्हस्थ उत्पादन (GDP) को ६५ प्रतिशतसम्म नोक्सान बेहोर्दै आएको खुलासा गरेको छ।
IMF का विज्ञहरूका अनुसार, पाकिस्तानको प्रशासनिक संयन्त्र अभूतपूर्व रूपमा “एलीट क्याप्चर” मा जकडिएको छ, जहाँ सैन्य–राजनीतिक गठजोड, ठूला व्यवसायिक घराना र राजनीतिक अभिजात वर्गले राज्यका स्रोत सदियौँदेखि नियन्त्रण गर्दै आएका छन्।
यसको प्रत्यक्ष असर कर संकलन, आर्थिक सुधार, लगानी आकर्षण र वित्तीय पारदर्शितामा देखिँदै आएको छ। अर्थ विशेषज्ञहरू भन्छन्, पाकिस्तानको यस्तो संरचनात्मक भ्रष्टाचारले न केवल आर्थिक विकास रोकेको छ, तर दीनदुबला बन्दै गएको जनजीवनलाई थप संकटमा धकेलेको छ।
बढ्दो महंगी, रोजगार अभाव, गैरजिम्मेवार खर्च, सैन्य बजेटको अनियन्त्रित विस्तार र कर्जा निर्भरता मिलेर अर्थतन्त्र धराशायी अवस्थामा पुगेको छ। IMF ले यो संकट केवल आर्थिक नभई राजनीतिक पनि भएको उल्लेख गर्दै पाकिस्तानको नेतृत्वले “साहसिक, पारदर्शी र संरचनात्मक सुधार” नगरे फस्टाउँदै गएको पतन रोक्न नसकिने चेतावनी दिएको छ।
तर, पाकिस्तानभित्रै सुधार गर्ने इच्छाशक्ति कमजोर भएका कारण यो चेतावनीले कति प्रभाव पार्ला भन्नेबारे शंका गरिँदैछ। अन्तर्राष्ट्रिय विश्लेषकहरू भन्छन्— भ्रष्टाचारको यस्तो फैलावटले पाकिस्तानलाई दीर्घकालीन अस्थिरतामा धकेल्दै दक्षिण एसियाली क्षेत्रमै जोखिम बढाएको छ।
आर्थिक असन्तुलन, राजनीतिक ध्रुवीकरण र राज्य संयन्त्रको पतन एकैसाथ बढिरहेका छन्, जसको परिणाम अझ गम्भीर हुने चेतावनी दिइएको छ।
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।