नेदरल्यान्ड्स सरकारले चिनियाँ स्वामित्वमा रहेको अर्धचालक (semiconductor) कम्पनी Nexperia मा प्रत्यक्ष हस्तक्षेप गर्दै कम्पनीका केही सञ्चालन अधिकार सीमित गरेको छ।
Reuters को रिपोर्ट अनुसार, यो निर्णय राष्ट्रिय सुरक्षा र प्रविधिक नियन्त्रणका दृष्टिले लिएको हो, जसले युरोपमा चीनको लगानीमाथि बढ्दो सतर्कता झल्काएको छ।
नेदरल्यान्ड्सको अर्थ मन्त्रालयले औपचारिक वक्तव्य जारी गर्दै भनेको छ, “कम्पनीका केही प्राविधिक विभाग र उत्पादन प्रक्रियाहरू संवेदनशील प्रविधि अन्तर्गत पर्छन्, जसमा विदेशी स्वामित्वले दीर्घकालीन सुरक्षा जोखिम उत्पन्न गर्न सक्छ।”
सरकारले अब कम्पनीका विशिष्ट इकाइहरूमा ‘राज्य नियमन’ लागू गर्ने घोषणा गरेको छ। Nexperia, जसको मुख्यालय नेदरल्यान्ड्समा छ तर स्वामित्व चीनको Wingtech Technology सँग सम्बन्धित छ, यूरोपका प्रमुख सेमीकन्डक्टर उत्पादकहरूमध्ये एक हो। कम्पनीले अटोमोबाइल र औद्योगिक उपकरणका लागि आवश्यक चिप उत्पादन गर्छ।
यस कारण, युरोपेली संघले पनि यस मामिलामा गहिरो चासो देखाएको छ। युरोपका सुरक्षा विशेषज्ञहरूले यस कदमलाई “रणनीतिक सर्तहरू पुनःपरिभाषित गर्ने निर्णायक क्षण” भनेका छन्। उनीहरूका अनुसार, चीनको प्रविधिक पहुँच र लगानी विस्तारले युरोपेली आपूर्ति शृंखलालाई असुरक्षित बनाएको छ। विशेषगरी, संवेदनशील प्रविधि—जस्तै सेमीकन्डक्टर, कृत्रिम बुद्धिमत्ता र रक्षा उपकरण—मा चीनको स्वामित्व बढ्दै जानु दीर्घकालीन जोखिम हो। नेदरल्यान्ड्सले यसअघि पनि २०२३ मा ASML कम्पनीका उच्चस्तरीय चिप–निर्माण उपकरण चीन पठाउन प्रतिबन्ध लगाएको थियो।
यो नयाँ निर्णयले त्यही नीति निरन्तरताको रूपमा काम गरेको छ, जसले “टेक–डिकपलिङ” (technology decoupling) को गति युरोपमा पनि तेज बनाएको छ। चीनले भने नेदरल्यान्ड्सको निर्णयलाई “राजनीतिक पूर्वाग्रहमा आधारित” भन्दै विरोध गरेको छ। चिनियाँ विदेश मन्त्रालयले एक वक्तव्य जारी गर्दै भनेको छ, “हामी निष्पक्ष बजार सिद्धान्तको समर्थन गर्छौं, र यस्ता कदमले अन्तर्राष्ट्रिय लगानी वातावरण बिगार्छ।”
तर युरोपेली विश्लेषकहरूका अनुसार, यो कदम केवल नेदरल्यान्ड्सको नीतिगत परिवर्तन होइन, पश्चिमी देशहरूबीच चीनमाथि बढ्दो अविश्वासको प्रतीक हो। जसरी अमेरिका र जर्मनीले पनि संवेदनशील उद्योगहरूमा चिनियाँ लगानी रोकिरहेका छन्, नेदरल्यान्ड्सले पनि आफ्नो प्राविधिक सम्पत्तिको नियन्त्रण आफ्नै हातमा राख्ने रणनीति अपनाएको हो। युरोपेली आयोगका एक वरिष्ठ अधिकारीले भनिन्, “हामी प्रविधिमा खुला बजार चाहन्छौं, तर सुरक्षा र स्वाधीनताको मूल्यमा होइन।”
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।