पाकिस्तान आज तीन ठूला संकटको घेराभित्र छ—आतंकवादको पुनःउदय, अर्थतन्त्रको खतरनाक पतन, र राजनीति–शासनमा चरम अस्थिरता। यी तीनवटै संकट आपसमा गाँसिएका छन्, जसले गर्दा मुलुक केवल सुरक्षामै नभई भविष्यको अस्तित्वमै प्रश्न उठ्न थालेको छ। कराँची, जुन पाकिस्तानको आर्थिक राजधानी हो, फेरि आतंक र अपराधको अड्डामा परिणत हुँदैछ।
धार्मिक उग्रपन्थी र स्थानीय आपराधिक गिरोहबीचको गठजोडले शहरलाई एक प्रकारको “माफिया शासन”मा धकेलेको छ। व्यापारी र उद्योगपति चन्दा असुली, अपहरण र धम्कीको शिकार भएका छन्। सामान्य नागरिकको दैनिकी आतंकको छायामुनि गुज्रिरहेको छ। कराँचीमा हुने असुरक्षाले प्रत्यक्ष रूपमा लगानी र विदेशी व्यवसायलाई धकेल्दै देशको अर्थतन्त्रमा थप संकट सिर्जना गरेको छ।
त्यसो त अर्थतन्त्र पहिल्यै भड्किएको छ। विदेशी ऋण असह्य स्तरमा पुगेको छ, डलर संकट गहिरिँदै गएको छ, मुद्रास्फीति डरलाग्दो स्तरमा छ र आम नागरिकलाई दैनिक खाद्यान्न किन्ने स्थिति पनि बिग्रिंदो छ। पाकिस्तान अब IMF, साउदी अरब र चीनजस्ता बाह्य शक्तिको कृपामा टिकेको छ। आर्थिक नीतिमा असफलता, भ्रष्टाचार र गलत प्राथमिकताले मुलुकलाई ‘failed economy’ को खतरातर्फ धकेलिरहेको छ। भारतसँग तुलना गर्दा स्थिति अझ स्पष्ट देखिन्छ—भारत लगानी आकर्षण र स्थिरतामा अगाडि बढिरहेकै बेला पाकिस्तान बाँच्नकै लागि संघर्षरत छ। राजनीतिमा पनि त्यस्तै संकट छ।
संसद आफैंलाई भत्ता वितरणमा मस्त छ, जबकि जनता भोक र बेरोजगारीसँग जुझिरहेका छन्। सत्तापक्ष र विपक्षबीच अविश्वास गहिरिँदै गएको छ। संविधान र लोकतान्त्रिक संस्थाप्रति विश्वास घटेको छ। नागरिक समाज सेनाको भूमिकामाथि प्रश्न उठाइरहेको छ, तर सत्ता फेरि पनि सेनामै झुकेको छ। चरमपन्थी दल र समूहहरूसँगको गठजोडले राज्य संयन्त्रलाई अझ कमजोर बनाइदिएको छ।
यी तीनवटा संकट—आतंक, अर्थतन्त्र र राजनीतिक अस्थिरता—अलगअलग छैनन्। एकले अर्कोलाई थप गहिरो बनाइरहेका छन्। कराँचीमा बढ्दो आतंकले लगानी भागाउँछ, जसले अर्थतन्त्र बिगार्छ। अर्थतन्त्र बिग्रिँदा जनतामा असन्तोष बढ्छ, जुन चरमपन्थी समूहले फाइदा उठाउँछन्। यसरी पाकिस्तान एक दुष्चक्रमा फसिरहेको छ जसबाट निस्कन सजिलो देखिँदैन।
आजको पाकिस्तान केवल आफ्ना सीमा सुरक्षा वा आतंकविरुद्ध मात्र होइन, आफ्नै अस्तित्वविरुद्ध लडिरहेको छ। यदि सुधार नआयो भने यो संकट केवल पाकिस्तानकै नभई सम्पूर्ण दक्षिण एशियाको स्थिरतामाथि गम्भीर खतरा बन्ने निश्चित छ।
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।