पाकिस्तानको खैबर-पख्तुनख्वा प्रान्तमा खोप अस्वीकारका कारण खोपबाट बचाउन सकिने रोगले बालबालिकामा गम्भीर संकट निम्त्याएको छ। पछिल्ला केही वर्षमा दादुरा र डिफ्थेरियाजस्ता रोगहरूका कारण ७८ बालबालिकाले ज्यान गुमाएका छन्। खोपको अभावले यी रोगहरू पुनः फैलिएको छ, जसले कमजोर बालबालिकामा गम्भीर स्वास्थ्य समस्या निम्त्याइरहेको छ।

दादुराका ६५ प्रतिशत मृत्यु र डिफ्थेरियाका ९० प्रतिशत घटना खोप नगराइएका बालबालिकामा देखिएका छन्। खोपको अभावले व्यक्तिगत स्वास्थ्य मात्र होइन, समुदायको स्वास्थ्य पनि जोखिममा पार्दछ। खोप लगाउन नसक्दा रोगहरूको प्रकोप तीव्र हुँदै सामूहिक प्रतिरोधक क्षमता कमजोर हुँदै गएको छ।

खोप अस्वीकारका पछाडि विभिन्न कारणहरू छन्। गलत सूचना र भ्रमले अभिभावकहरूलाई खोपबारे डराएको छ। कतिपयले खोपलाई हानिकारक ठान्छन्, जसमा बाँझोपन गराउने वा विदेशी षड्यन्त्रको हिस्सा हो भन्ने धारणा पनि फैलाइएको छ। यी मिथ्याहरू विशेषगरी ग्रामीण क्षेत्रमा प्रभावकारी देखिन्छन्।

सांस्कृतिक र धार्मिक विश्वासले पनि खोप अस्वीकारमा भूमिका खेलेको छ। केही समुदायले खोपलाई आफ्नो परम्परा र धार्मिक मान्यताविरुद्ध ठान्छन्। कतिपय धार्मिक नेताले खोपबारे नकारात्मक धारणा फैलाएर अभिभावकलाई यसबाट विमुख बनाएका छन्। यसका साथै, चेतनाको अभाव र दुर्गम क्षेत्रमा स्वास्थ्य सेवाको पहुँच नहुनुले पनि यो समस्या झन् गहिरो बनेको छ।

७८ बालबालिकाको मृत्युले खोपको महत्त्वलाई पुनः पुष्टि गरेको छ। यी मृत्युहरू सजिलै रोक्न सकिने थिए, तर खोप अस्वीकारका कारण यो संभव भएन। खोपबारे सही जानकारी दिन, भ्रमलाई तोड्न, र स्वास्थ्य सेवामा सुधार गर्न ठोस कदम चाल्न आवश्यक छ।

सरकार, स्वास्थ्य संस्था, र सामुदायिक नेताहरूबीच समन्वय गरी खोपबारे जागरूकता फैलाउनु अहिलेको प्रमुख आवश्यकता हो। स्वास्थ्य सेवाको पहुँचलाई विस्तार गरेर, दुर्गम क्षेत्रका मानिसलाई खोप उपलब्ध गराउन ठोस प्रयास गर्नुपर्छ। यी उपायहरूले खैबर-पख्तुनख्वामा बालबालिकालाई खोपबाट बचाउन सकिने रोगहरूबाट सुरक्षित गर्न मद्दत गर्नेछन्।

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।