चीनको अर्थतन्त्र गम्भीर मन्दीको चपेटामा छ, र यसले विदेशी कम्पनीहरूलाई देश छोड्न बाध्य बनाउँदैछ। जापानी अटोमोबाइल कम्पनी होन्डा र निसानले हालै चीनबाट आफ्नो उत्पादन गतिविधि बन्द गर्ने घोषणा गर्दै यो संकटलाई थप उजागर गरेका छन्।
होन्डाले ग्वाङ्झाउ र वुहानमा रहेको आफ्नो कारखाना बन्द गर्ने र उत्पादन क्षमता कटौती गर्ने निर्णय गरेको छ। निसानले चाङझाउस्थित आफ्नो कारखाना बन्द गर्दै चीनमा आफ्नो उत्पादनको अन्त्य गर्ने तयारी गरेको छ। यी कम्पनीहरूको यो निर्णय मात्र व्यापारिक चुनौतीको नतिजा होइन, यो चीनको आर्थिक अस्थिरताप्रति बढ्दो चिन्ताको प्रतीक हो।
चीनमा घरेलु अटो कम्पनीहरूको बढ्दो दबाब, प्रतिस्पर्धात्मक मूल्य युद्ध, र मन्दीका कारण विदेशी कम्पनीहरू कठिन अवस्थामा पुगेका छन्। निसान र होन्डाजस्ता ठूला जापानी कम्पनीहरूले दशकौंसम्म चीनलाई प्रमुख बजार बनाएका थिए। तर हाल, यी कम्पनीहरूले बिक्रीमा निरन्तर गिरावट भोगिरहेका छन्।
होन्डाको निर्णयले मात्र चीनमा यसको वार्षिक उत्पादन क्षमता १.४९ मिलियनबाट १.२ मिलियनमा झार्नेछ। निसानको उत्पादनमा समेत पाँच वर्षदेखि निरन्तर गिरावट आएको छ।
तर, यस घटनाको प्रभाव केवल यी कम्पनीहरूसम्म सीमित छैन। होन्डा र निसानको बहिर्गमनले चीनमा बेरोजगारीको लहर सिर्जना गरेको छ। लाखौं श्रमिक र अस्थायी मजदुरले रोजगारी गुमाउनेछन्। साथै, आपूर्तिकर्ता र साना उद्योगहरू पनि नराम्ररी प्रभावित हुनेछन्।
यो घटना चीनको आर्थिक रणनीतिमा कमजोर पक्षको प्रतिबिम्ब हो। विदेशी लगानीकर्ताहरू चीनमा उत्पादनलाई लाभदायक नभएको महसुस गर्दै अन्यत्र जाने तयारी गरिरहेका छन्। यो चीनको निर्यात-निर्भर अर्थतन्त्रका लागि गम्भीर चेतावनी हो।
चीनले भने आफ्नो नीतिलाई आर्थिक विकासको माध्यमका रूपमा व्याख्या गर्दै आएको छ। तर, विदेशी कम्पनीहरूको निरन्तर बहिर्गमनले चीनको आर्थिक नीति र लगानी वातावरणमा प्रश्न उठाएको छ।
समग्रमा, होन्डा र निसानको चीन छोड्ने निर्णयले विदेशी कम्पनीहरूका लागि चीनको भविष्यप्रतिको विश्वासमा गिरावट देखाउँछ। यो केवल दुई कम्पनीहरूको बहिर्गमन मात्र होइन, यो चीनको विश्वव्यापी आर्थिक स्थायित्वमा गहिरो असर पार्ने संकेत हो। चीनलाई आफ्नो आर्थिक संरचनामा सुधार गर्दै विदेशी लगानीकर्तालाई पुनःआकर्षित गर्न कठोर कदम चाल्नुपर्ने आवश्यकता छ।
मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।