नयाँ दिल्ली - हिमालयको फेदको शान्त परिदृश्यमा बसेको डोल्मा लिंग नुनेरी तिब्बती बौद्ध धर्मको स्थायी भावना र भिक्षु परम्परामा महिला सशक्तिकरणको प्रमाणको रूपमा खडा छ। उत्तरी भारतको धर्मशाला नजिकै अवस्थित यस मेलमिलापको आश्रयस्थानले आध्यात्मिक अभयारण्यको रूपमा मात्र काम गर्दैन तर यसका ननहरू बीच शिक्षा, समुदाय र लचिलोपनलाई पनि बढावा दिन्छ।

सन् २००५ मा तिब्बती नन्स परियोजनाको आश्रय अन्तर्गत स्थापित डोल्मा लिंग ननरी तिब्बती ननहरूले आफ्नो पुरुष समकक्षहरूको लागि परम्परागत रूपमा आरक्षित शिक्षा र प्रशिक्षण प्राप्त गर्न सक्ने ठाउँको दबाबको आवश्यकतालाई सम्बोधन गर्न स्थापना गरिएको थियो। 

ऐतिहासिक रूपमा भिक्षु जीवनमा महिलाहरूका लागि अवसरहरू सीमित थिए, तर डोल्मा लिंग नन्नेरी यी अवरोधहरूलाई तोड्दै अग्रगामी संस्थाको रूपमा देखा पर्यो।

डोल्मा लिंगको मिशनको केन्द्रविन्दु शिक्षा हो। ननरीले परम्परागत बौद्ध अध्ययन, दर्शन, र अनुष्ठानहरू, साथै अंग्रेजी, गणित र विज्ञान जस्ता आधुनिक विषयहरू समावेश गर्ने एक व्यापक पाठ्यक्रम प्रदान गर्दछ। यो समग्र दृष्टिकोणले यो सुनिश्चित गर्दछ कि ननहरूले आफ्नो आध्यात्मिक समझलाई गहिरो मात्र बनाउँदैनन् तर राम्रोसँग शिक्षाको लागि व्यावहारिक सीपहरू पनि प्राप्त गर्छन्।

शिक्षा बाहेक, डोल्मा लिंग ननरी दिगो जीवनको लागि प्रतिबद्ध छ। ननरीले जैविक खेती, फोहोर व्यवस्थापन, र नवीकरणीय ऊर्जा पहलहरू सहित पर्यावरण-मैत्री अभ्यासहरू अँगालेको छ। ननरी वरपरको रमणीय हरियालीले आध्यात्मिक र प्राकृतिक संसारहरू बीचको सामंजस्यपूर्ण सम्बन्धलाई प्रतिबिम्बित गर्दछ, वातावरणप्रति जिम्मेवारीको भावनालाई बढावा दिन्छ।

तिब्बती संस्कृति र सम्पदाको संरक्षणमा डोल्मा लिंग ननरीले महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। आधुनिक संसारमा तिब्बती बौद्ध धर्मको समृद्ध टेपेस्ट्री फस्टाउने सुनिश्चित गर्दै ननहरू परम्परागत अनुष्ठान, जप र कलात्मक कार्यहरूमा संलग्न हुन्छन्। आगन्तुकहरूले तिब्बती परम्पराहरूको गहिरो समझलाई बढावा दिँदै यी सांस्कृतिक अभिव्यक्तिहरू हेर्ने मौका पाउँछन्।

नन्री भनेको अध्ययन गर्ने ठाउँ मात्र होइन; यो एक जीवन्त समुदाय हो जहाँ दिदीबहिनी फस्टाउँछ। ननहरूले आफ्नो आध्यात्मिक यात्रामा एकअर्कालाई सहयोग गर्छन्, सहयोग र करुणालाई जोड दिने पोषण वातावरण सिर्जना गर्छन्। समुदायको यो भावना ननरी पर्खालहरूभन्दा बाहिर फैलिएको छ, किनकि ननहरू स्थानीय समुदायसँग जोडिन आउटरिच कार्यक्रमहरूमा सक्रिय रूपमा संलग्न हुन्छन्।

डोल्मा लिंग ननरीले आर्थिक अभाव र परम्परालाई आधुनिकतासँग सन्तुलनमा राख्ने सङ्घर्षलगायतका चुनौतीहरूको सामना गरेको छ। यद्यपि, ननहरूको लचिलोपन र विश्वव्यापी समुदायको अटल समर्थनले ननरीलाई शिक्षा र आध्यात्मिकता मार्फत महिला सशक्तिकरणको आफ्नो मिशनलाई निरन्तरता दिन र जारी राख्न अनुमति दिएको छ।

डोल्मा लिंग नुनेरी लुभावनी हिमालय परिदृश्यमा सशक्तिकरण, शिक्षा र आध्यात्मिक ज्ञानको ज्योतिको रूपमा खडा छ। विकसित हुँदै जाँदा, यो अभयारण्यले तिब्बती बौद्ध परम्परालाई मात्र संरक्षण गर्दैन तर विश्वभरका महिलाहरूलाई उनीहरूको आध्यात्मिक र शैक्षिक आकांक्षाहरू पछ्याउन प्रेरित गर्दछ, यसले प्रमाणित गर्दछ कि ज्ञानको खोजीमा शक्ति र निर्ममतासँगै रहन सक्छ।

मिडिया डबली डट कम २०७३ श्रावण १ गतेबाट डबली नेटवर्क्स प्रा. लि द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो । अनुसन्धान र खोजमुलक समाचारलाई प्राथामिकता राख्ने यस पोर्टलमा सम्प्रेषित समाचारलाई कपि गरि अन्य साइटमा जस्ताको तस्तै राख्न पूर्ण रुपमा निषेध गरिएको छ । कुनै समाचार कपि गर्ने र अनिवार्य रुपमा ब्याक्लिंक नदिएको पाइएमा प्रचलित साइबर कानुन अनुसार कारवाहि गरिने जानाकारी गराइन्छ ।